Kongre’den Trump’ın İran Askeri Operasyonlarına Kısıtlama
ABD Temsilciler Meclisi, Başkan Donald Trump’ın İran’a yönelik askeri operasyon düzenleme yetkisini sınırlandıran önemli bir tasarıyı kabul etti. Kabul edilen düzenlemeye göre, Kongre’nin açık onayı olmadan İran’a karşı ABD Silahlı Kuvvetleri’nin kullanılması mümkün olmayacak.
Karar, Washington’da İran politikası ve yürütmenin savaş yetkileri konusunda süregelen tartışmaları yeniden gündeme taşırken, Orta Doğu’da artan gerilim nedeniyle uluslararası kamuoyunun da dikkatini çekti
Tasarı, 214’e karşı 208 oyla kabul edildi. Oylamada dikkat çeken gelişme ise dört Cumhuriyetçi milletvekilinin Demokratlarla birlikte hareket etmesi oldu. Michigan’dan Tom Barrett, Pennsylvania’dan Brian Fitzpatrick, Ohio’dan Warren Davidson ve Kentucky’den Thomas Massie, parti çizgisinin dışına çıkarak tasarıya destek verdi.
Tasarı, Demokrat Temsilci Pramila Jayapal tarafından hazırlanırken, Kongre’nin savaş ilanı ve askeri operasyonlar üzerindeki anayasal yetkisini yeniden ön plana çıkarmayı amaçlıyor.
Kabul edilen savaş yetkileri tasarısı, Başkan Trump’a yönelik doğrudan bir mesaj niteliği taşıyor. Tasarıya göre, Kongre tarafından açık bir yetkilendirme yapılmadığı sürece İran’a yönelik yeni askeri operasyonların gerçekleştirilmemesi hedefleniyor.
Ancak uzmanlar, bu tür kararların geçmişte de kabul edildiğini ve uygulamada yürütmenin dış politika ile ulusal güvenlik alanındaki yetkileri nedeniyle etkisinin sınırlı kalabildiğini hatırlatıyor.
Bu nedenle söz konusu düzenleme, hukuki etkisinin yanı sıra siyasi açıdan da önemli bir mesaj olarak değerlendiriliyor. Temsilciler Meclisi’nden geçen tasarının ardından gözler ABD Senatosu’na çevrildi. Senato’nun benzer içerikte ancak ayrı bir düzenlemeyi oylaması bekleniyor. Sürecin nasıl ilerleyeceği ve iki kanatta ortak bir metin üzerinde uzlaşma sağlanıp sağlanamayacağı önümüzdeki günlerde netleşecek.
Cumhuriyetçilerin Kongre’deki dar çoğunluğu dikkate alındığında, Senato’daki oylamanın sonucu Washington’daki siyasi dengeler açısından büyük önem taşıyor.
İran Ve Orta Doğu’da Gerilim Tırmanıyor
Oylama, Trump’ın İran’a yönelik daha sert askeri adımlar atılabileceğine ilişkin açıklamalarının hemen ardından gerçekleşti. Başkan Trump, İran ve İran destekli Husilere yönelik askeri baskının artırılacağını ifade ederken, bölgede yaşanan yeni saldırılar da gerilimi yükseltti. Bu saldırıların ekonomik maliyetleri ise yükseliyor.
Özellikle Kızıldeniz’de iki Suudi petrol tankerine yönelik saldırı ve Yemen merkezli gelişmeler, çatışmaların küresel enerji ticareti açısından kritik öneme sahip deniz yollarına yayılabileceği yönündeki endişeleri artırdı. Bu gelişmeler, petrol fiyatlarından küresel lojistik zincirlerine kadar birçok alanda yakından takip ediliyor.
Sonuç olarak Temsilciler Meclisi‘nin Trump’ın İran’a yönelik askeri eylemlerini Kongre onayına bağlayan tasarıyı kabul etmesi, ABD’de yürütme ile yasama arasındaki savaş yetkileri tartışmasını yeniden gündeme taşıdı.
Her ne kadar kararın pratik etkisinin Senato süreci ve sonraki hukuki adımlara bağlı olacağı belirtilse de, Washington’un İran politikası açısından önemli bir siyasi mesaj niteliği taşıdığı değerlendiriliyor.
Önümüzdeki günlerde Senato’daki oylama, Beyaz Saray’ın atacağı adımlar ve Orta Doğu’daki gelişmeler, hem küresel siyaset hem de finans piyasaları açısından belirleyici olmaya devam edecek.